Zapewne nie ma osoby, która nie wie, do czego służy panel sterowania. No, może poza wodzem plemienia Totmonito. Nie każdy jednak zna dokładnie jego wszystkie funkcje i właśnie dlatego w tym tekście ważniejsze z nich omówię.
Dlatego, że panele sterowania nieco się różnią w różnych systemach, opiszę je dla systemów Windows 98 i Windows XP. W systemach 95 i ME opcje są takie same (w Win95 jest ich trochę mniej), jak w Win98. Jak uruchomić panel sterowania to już nie mówię, bo każdy to powinien wiedzieć.
Czcionki
Tutaj mamy dostęp do czcionek zainstalowanych na komputerze. Nie należy mieć w systemie zbyt dużo czcionek, bo powoduje to zwolnienie jego pracy. Dlatego najlepiej usuwać niepotrzebne abstrakcyjne czcionki i nie dodawać takich, które do niczego nie są potrzebne. Najlepiej mieć w systemie mniej niż 200 czcionek. Wszystkie te czcionki to pliki znajdujące się w folderze C:\WINDOWS\FONTS. Nazwy w folderze mają inne niż nazwy wyświetlane w panelu sterowania, można się o tym przekonać przeglądając ten katalog pod DOS'em.
Dodaj/Usuń programy (Windows 98)
Tutaj można zainstalować lub usunąć jakieś programy lub komponenty systemu. Trzecia zakładka (dysk startowy) pozwala na utworzenie dyskietki startowej, którą można uruchomić np. w przypadku braku systemu na dysku twardym. Z takiej dyskietki łatwo można zainstalować system Windows.
Ekran
To okno można też wywołać klikając prawym przyciskiem myszy na pulpicie i wybierając Właściwości. Dostępnych jest kilka zakładek. Tło, wygaszacz ekranu, Wygląd, Efekty, Sieć Web, Ustawienia w Windows 98 lub Kompozycje, Pulpit, Wygaszacz ekranu, Wygląd, Ustawienia w Windows XP. Większość jest wam na pewno znana, no bo kto nie umie zmienić tapety? W zakładce Wygaszacz ekranu przy "funkcjach oszczędzania energii" lub "Zasilaniu monitora" dostępny jest przycisk "Ustawienia..." lub "Zasilanie...". Prowadzi on do właściwości zarządzania energią, co omówię za chwilę. W zakładce ustawienia każdy powinien wiedzieć, że można zmienić ilość kolorów i rozdzielczość ekranu. Na dole znajduje się jeszcze przycisk "Zaawansowane". Prowadzi on do właściwości karty graficznej. Na zakładce karta możemy ją zainstalować lub zmienić. Tutaj (w Win2000/XP zakładka Monitor) ważną pozycją jest "Szybkość odświeżania" (dostępna tylko przy monitorach CRT). Powinna być ona ustawiona na minimum 85Hz (ale należy uważać, żeby nie przekroczyć możliwości monitora). Dzięki temu oczy będą się mniej męczyć. Nie przejmujcie się, że po ustawieniu na 85Hz obraz monitora wydaje się gorszy (ale nie miga itp.). Można się do tego przyzwyczaić.
Hasła (Windows 98)
Można tutaj zmienić hasło systemu windows lub inne ustawione hasła np. wygaszacza ekranu. W przypadku, gdy w systemie jest kilka profili użytkowników, dostępna jest tu opcja wyłączenia okna dialogowego pozwalająca na wybór profilu. Wtedy uruchamiany będzie od razu profil główny.
Klawiatura
Tutaj omówię zakładkę Język dla Win98. Czasami po instalacji systemu układ klawiatury jest polski standardowy. W takim układzie zamienione są litery Z i Y oraz wiele klawiszy z innymi znakami. W takim przypadku należy w tym oknie wybrać język polski i kliknąć Właściwości. Z listy trzeba potem wybrać układ "Polski (programisty)". No, chyba że macie typowo polską klawiaturę.
Kompozycje pulpitu (Windows 98)
Tutaj mamy można powiedzieć kilka opcji połączonych w jedną. Składają się na to: Dźwięki, Ekran i Mysz. Po kliknięciu na tę ikonę uruchamiany jest program C:\Program Files\THEMES.EXE.
Multimedia (Windows 98)
Tutaj w zakładce Muzyka CD mamy opcję "Domyślna stacja CD-ROM dla ostwarzania muzyki z dysków CD. Tutaj należy wybrać, z jakiego napędu będą odtwarzane zwykłe płyty CD. Z pozostałych napędów w zwykłym odtwarzaczu nie da się słuchać muzyki.
Opcje internetowe czyli opcje programu Internet Explorer
W zakładce Zaawansowane w Windows XP (dostępne chyba tylko w Service Pack 2) najlepiej zaznaczyć opcje: "Zezwalaj zawartości aktywnej na działanie w plikach na moim komputerze" i "Zezwalaj zawartości aktywnej z dysków CD na działanie na moim komputerze". Odznaczenie ich powoduje niedziałanie skryptów, bez których w dzisiejszych czasach nie można się obejść.
Opcje regionalne i językowe (Windows XP)
Na zakłedce języki po kliknięciu na przycisk "Szczegóły..." dostępne są opcje klawiatury. Tutaj należy, jeśli jeszcze nie ma, ustawić język i układ klawiatury na "Polski (programisty)".
System
Właściwości systemu dostępne są również po kliknięciu prawym przyciskiem myszy Mojego Komputera. Tutaj mamy zakładki Ogólne, Menedżer urządzeń, Profile sprzętowe, Wydajność w Win98 lub Ogólne, Nazwa komputera, Sprzęt, Zaawansowane, Przywracanie systemu, Aktualizacje automatyczne, Zdalny w WinXP (wszystkie zakładki dostępne tylko dla administratorów). Najważniejszy tutaj jest Menedżer urządzeń, w WinXP dostępny w zakładce Sprzęt.
Użytkownicy (Windows 98)
W przypadku, gdy przy starcie systemu uruchamiany jest profil główny, po kliknięciu na tę ikonę pojawia się kreator dodawania nowego użytkownika. W innym wypadku uruchamia się menedżer użytkowników.
Zarządzanie energią/Opcje zasilania
Są tu trzy zakładki: Schematy zasilania, Zaawansowane i Hibernacja, a w WinXP dodatkowo "Zasilacz UPS". Na pierwszej mamy możliwość ustawienia czasu, po którym nastąpi wstrzymanie systemu, wyłączenie monitora i dysków twardych. Opcję "Wyłącz dyski twarde" najlepiej ustawić na kilka godzin lub nigdy, bo przy krótszych ustawieniach dyski wolniej pracują. W zakładce Zaawansowane warto ustawić sobie reakcje na wciśnięcie przycisków zasilania i wstrzymania. Przycisk zasilania jest dostępny też na większości klawiatur jako "Power".
WRIM