|
Stanisław Lem
Shakal
O Lemie słyszał zapewne każdy czytelnik. Większość fanów tegoż pisarza, albo
powieści science-fiction zna takie ksiażki jak "Bomba megabitowa", czy "Solaris".
Ostatnio słyszeliśmy w wiadomościach, bądź też czytaliśmy w gazetach bardzo
smutną wiadomość. Tak, śmiem niestety stwierdzić - Stanisław Lem nie żyje.
Artykuł ten jest w pełni mu poświęcony. Pragnę w nim, na Jego cześć, opisać
biografie jego życia.
Urodzony 12 września 1921 roku. Lwów. Był synem lekarza-laryngologa. Uczeń II
Gimnazjum im. Karola Szajnochy. Nie został przyjęty, mimo zdanego egzaminu, na
Politechnikę Lwowską, z powodu na pochodzenie, ze średniej burżuazji. Dzięki
ojcu udało mu się rozpocząć studia medyczne na Lwowskim Uniwersytecie Medycznym.
Podczas II Wojny światowej musiał przerwać studia. Podjął pracę jako mechanik
samochodowy i spawacz. Należał do ruchu oporu. W roku 1944, kontynuował studia.
W '46 został - wraz z całą rodziną - repatriowany do Krakowa, gdzie znów podjął
studia medyczne na Uniwersytecie Jagiellońskim. Nie przystąpił do egzaminu
końcowego, chcąc uniknąć służby jako lekarz wojskowy. Otrzymał jedynie dyplom
ukończenia studiów. w tym samym czasie (1946) debiutował nowelą, zatytułowaną
"Człowiek z Marsa", drukowaną w odcinkach w "Nowym Świecie Przygód". Pisał
wiersze i opowiadania, publikowane przez "Tygodnik Powszechny", "Źołnierz
Polski" i w "Kuźnicy".
W roku 1948 zaczął pisać swoja pierwszą powieść - "Szpital Przemienienia",
wydaną w roku 1956 z powodów cenzuralnych.
W latach 1947-1950 podjął się pracy jako młodszy asystent w Konwersatorium
Naukoznawczym, prowadzonym przez doktora Mieczysława Choynowskiego, a w roku '53
ożenił się z Barbarą Leśniak. W roku 1968 urodziła mu syna - Tomasza.
1951 - wydana została jego pierwsza powieść fantastyczno-naukowa - "Astronauci".
Dzięki kolejnym powieściom fantastyczno-naukowym, Lem zdobył pozycję jednego z
największych pisarzy w historii science fiction. Były to: "Dzienniki gwiazdowe"
(1957), "Eden" (1959), "Pamiętnik znaleziony w wannie" (1961) "Powrót z gwiazd"
(1961), "Solaris" (1961), "Bajki robotów" (1964), "Niezwyciężony" (1964), "Cyberiada"
(1965), "Głos Pana" (1968), "Opowieści o pilocie Pirxie" (1968), "Wizja lokalna"
(1982), "Pokój na Ziemi" (1987).
Poza w/w powieściami, Lem wydaje w roku 1959 powieść, zatytułowaną "Śledztwo".
Jest to powieść oznaczona tzw. detektywistycznym romansem. W roku 1976 ukazuje
się "Katar". W autobiograficznej powieści "Wysoki Zamek" (1966) Lem opisuje lata
swojego dzieciństwa we Lwowie.
Lem - prócz form beletrystycznych - uprawiał również prozę dyskursywną. Do niej
zaliczają się: "Dialogi" (1957), "Summa Technologiae" (1964), "Filozofia
przypadku" (1968), "Fantastyka i futurologia" (1970), "Rozprawy i szkice"
(1975). |
|
Na początku lat siedemdziesiątych ukazują się dwa zbiory szkiców literackich nt.
książek "Doskonała próżnia" i "Wielkość urojona". Później ich uzupełnieniem była
"Prowokacja" i "Biblioteka XXI wieku".
Lem pisał także teksty apokryficzne, wypróbowując różne tony, stylistyki i
autorskie punkty widzenia. Parodie istniejących poetyk powieściowych mieszają
się tu z bardzo poważnymi dociekaniami nt. natury wszechświata, przyszłości
nauki i ludzkiej cywilizacji.
Zasłużenie, w roku 1973, Lem otrzymał honorowe członkostwo Science Fiction
Writers of America, które i tak później zostało mu odebrane z powodu krytycznych
wypowiedzi pisarza na temat poziomu amerykańskiej literatury science-fiction.
W roku 1982 Lem opuszcza Polskę i podejmuje się studiów w Berlinie jako
stypendysta Wissenschaftskolleg, by po roku przenieść się do Wiednia. Za granicą
powstały jego dwie ostatnie książi beletrystyczne: "Pokój na Ziemi" i "Fiasko".
W roku 1988 wraca do Polski.
W latach dziewięćdziesiątych Lem zajmuje się opracowywaniem prognoz
futurologicznych. Podejmuje się współpracy z "Tygodnikiem Powszechnym" (pisząc
stale felieton "Świat według Lema"), z "Odrą" (cykl artykułów pt. "Rozważania
sylwiczne"), a także z polską edycją "PC Magazine" (artykuły z tego czasopisma
zostały zebrane w dwóch książkach: "Tajemnica chińskiego pokoju" i "Bomba
megabitowa"). Ostatnią jego książką było "Okamgnienie".
Był członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, a także Polskiego Pen Clubu.
Został laureatem wielu nagród krajowych i zagranicznych (Nagroda I stopnia w
dziedzinie kultury i sztuki, austriackiej nagrody państwowej w dziedzinie
kultury europejskiej, austriackiej nagrody państwowej im. Franza Kafki w
dziedzinie literatury), odznaczeń (Order Orła Białego), doktoratów honoris causa
(Politechniki Wrocławskiej, Uniwersytetu Opolskiego, Lwowskiego a także
Jagiellońskiego). Od 1972 roku brał udział w pracach Komisji Polskiej Akademii
Nauk "Polska 2000", a od 1994 był członkiem Polskiej Akademii Umiejętności.
Był chory na serce. Zmarł 27 marca 2006, w szpitalu klinicznym Collegium Medicum
UJ w Krakowie. Miał 84 lata. Jego ostatnią wolą był pogrzeb 4 kwietnia 2006 roku
na Cmentarzu Salwatorskim w Krakowie.
Źródła:
Wikipedia, www.Lem.pl

|