RODZAJE STALI

Stale nierdzewne (AUS-6, AUS-8, 420HC, 440-A, -B, -C, GIN-1, ATS-55 i podobne)

Charakteryzują się niską zawartością węgla i dość wysoką zawartością chromu. Są to stale o niskich i średnich właściwościach mechanicznych jeżeli chodzi o cięcie, wytrzymałość, odporność na stępienie itp. Ich jedyną prawdziwą zaletą jest całkowita nierdzewność. Najlepsze z nich to ATS-55, GIN-1, AUS-8 oraz 440C i te pozwalają na wykonanie klingi o zadowalających właściwościach. Ostrze wykonane ze stali nierdzewnej nie wymaga większych zabiegów pielęgnacyjnych. Można je bez obaw trzymać w wilgotnym środowisku, myć w zmywarce do naczyń, nie wycierać ostrza po myciu, nie przecierać oliwką. Po prostu stale nierdzewne nie wymagają żadnej większej pielęgnacji.

Stale "prawie nierdzewne" (ATS-34, 154CM, CPM-420V, CPM-440V)

Stale te mogą w niesprzyjających warunkach łapać rdzę na swojej powierzchni ze względu na podwyższoną zawartość węgla (co w połączeniu z innymi dodatkami powoduje, że są znakomicie odporniejsze mechanicznie niż stale z poprzedniej grupy). Na takiej stali może pojawić się tzw. rdza powierzchniowa. Nie jest to większym zagrożeniem dla noża, lecz nikt nie lubi oglądać rudych plamek na swoim ulubionym ostrzu. Aby temu zapobiec należy po każdym myciu starać się wytrzeć nóż do sucha. Należy też od czasu do czasu, a szczególnie po "mokrej robocie" przetrzeć klingę szmatką nasączoną w dobrej oliwce mineralnej. Podobnie jak w przypadku wiatrówek także tutaj bezkonkurencyjna jest oliwka z teflonem RemOil firmy Remington. Duże znaczenie ma rodzaj wykończenia klingi: Jeżeli jest to matowa, piaskowana powierzchnia typu Bead Blast to mikropory na powierzchni mogą stanowić wspaniałe ogniska rdzy powierzchniowej. Taką powierzchnię powinno się zawsze po czyszczeniu noża przetrzeć naoliwioną szmatką. Oliwka zostanie w mikroporach i będzie stanowiła bardzo dobre zabezpieczenia przed rdzą - jednocześnie nie będzie schodziła z ostrza przy cięciu. Łatwiejsze do pielęgnacji są ostrza z powierzchniami polerowanymi lub z wykończeniem Satin Finish. Taką klingę wystarczy dobrze wytrzeć, gdyż gładka powierzchnia nie daje ognisk kondensacji rdzy. Jednak nigdy nie zaszkodzi nałożyć nieco oliwki, a następnie przetrzeć klingę "do sucha". Pozostała na powierzchni mikrowarstwa oliwki będzie bardzo dobrym zabezpieczeniem antykorozyjnym ale nie jest koniecznością. Klingi z wykończeniem StoneWash mają cechy podobne jak klingi piaskowane, ale z wielokrotnie mniejszym nasileniem ogniskowania się rdzy - od czasu do czasu oliwka i przetarcie powierzchni do sucha nie zaszkodzi.

Wysokowęglowe stale rdzewne (M2 High Speed, O-1, D-2, 1560,Carbon-V i podobne).

To typowe stale szybkotnące nazywane też narzędziowymi (tool steel). Stosowane są jako stale na narzędzia skrawające oferują bardzo dobre właściwości mechaniczne. Tną agresywnie, trzymają doskonale ostrze, są odporne na uderzenia i złamanie. Niestety, jak schowasz wieczorem mokry nóż z niezabezpieczonej stali wysokowęglowej do pochwy, to rano cała klinga będzie pokryta rdzą. Stale te przyjmują także łatwo rdzę wgłębną. 75% noży wykonywanych ze stali narzędziowej pokrywanych jest powłokami antykorozyjnymi na bazie teflonu, tytanu czy specjalnych polimerów. Niestety, zarówno rysy na powłokach zabezpieczających jak i sama krawędź tnąca (zawsze odkryta stal) są w dużym stopniu narażone na rdzę. Rozwiązaniem jest wycieranie noża i stosowanie dobrej oliwki mineralnej - ZAWSZE.

Moim zdaniem najlepsze noże robione są ze stali wysokowęglowych. Są bardzo wytrzymałe i można z nimi robić wszystko. Nawet rąbać, jeśli nóż jest odpowiednich rozmiarów. Nie tępią się szybko i mogą trzymać ostrze nawet kilka sezonów. Wystarczy o nie tylko dbać.


Opracował: Major Jack PaFFendoX