Funkcjonowanie gospodarki narodowej
Funkcjonowanie gospod.narodowej to określony
sposób jej działania.Gospod.narod.to określony
zbiór elementów podmiotów gospod. i sprzężeń
między nimi,które wspólnie określają charakter
systemu.Przez system funkcjonowania gospod.
nar.rozumię zasady działania poszczególnych po
dmiotów gospod. oraz sposoby powiązania i koo
rdynacji ich działań.Gospod.nar.jest kompleksem
charmonijnie łączącym w jedną całość działalność
sfery realnej i regulacyjnej.
Do sfery realnej zalicza się procesy materialne
takie jak produkcja (łącznie z transportem,magaz
ynowaniem itd.) konsumpcja i obrót towarowy.
Sferę regulacyjną gospod.tworzą instytucje i me
chanizmy wpływające na zachowania podmiotów
sfery realnej.Funkcjonowanie gospod.nar.opiera
się o mechanizm regulacji rynkowej i regulacji ad
ministracyjnej.Na funkcjonowanie gospod.składają
się zarówno procesy gospod. zamierzone i wywo
łane przez decyzję organów kierujących gospod.
jak i procesy nie objęte centralnym kierownictwem
będące warunkiem kierowania rynku i polityki eko
nomicznej państwa.W ramach systemów funkcjon
owania gospod.nar.możemy wyróżnić:1.Gospod.
sterowaną centralnie,2.Gospod.rynkową.
Gospod.kierowana centralnie charak.się tym,że
decyzje makroekonomiczne lecz także bieżące
decyzje gospod.podejmowano na szczeblu cent
ralnym.Charak.się ona tym,że:1.System gospod.
nar.jest pionowy,hierarchiczny tzn.,że odgórnie
określane są zadania do wykonania jak i metody
oraz środki ich realizacji.2.Samodzielność podmi
otów gospod.ograniczona jest do przekazywania
jednostkom nadrzędnym informacji i ewentualny
ch propozycji.3.Rynek oraz kategorie ekonomicz
ne związane są z rynkiem jak pieniądze,ceny od
grywają rolę bierną tzn.nie wpływają na działalno
ść gospod.podmiotów gospodarczych.4.Stosow
any jest system rozdzielnictwa materialnego tzn.,
że środki produkcji przydzielane są odpowiednio
do postawionych zadań.5.Występuje prymat wła
dzy politycznej nad gospod..Syatem ten jest mało
elastyczny,występuje w nim marnotrawstwo w pro
dukcji oraz wysoka materiało-energo-kapitałochło
nności produkcji.
W gospod.rynkowej administracja gospod.wystę
puje w postaci szczebla centralnego o charak.fun
kcjonalnym (Rada ministrów ministerstwa),wykona
wczym (Przedsiębiorstwa).Struktura produkcji pod
porządkowana poszczególnym członkom społecz
eństwa.Funkcjonowanie gospod.rynkowej charak.
się występowniem pluralizmu własności.Do zalet go
spod.rynkowej należy duża elastyczność,struktura
produkcji dostosowuje się do zapotrzebowania spo
łecznago.Istnieje możliwość minilizacji kosztów peł
nego wykorzystania rezerw produkcyjnych.