ŻÓŁW CZERWONOUCHY (Chrysemys scripta) |
Inna nazwa: żółw
ozdobny, żółw czerwonolicy
Występuje w środkowych i częściowo wschodnich stanach USA a
także w pn. i wsch. części Meksyku.
Łatwy w hodowli, bardzo popularny wśród akwarystów gatunek
żółwia ziemnowodnego. Dzielony na kilkanaście podgatunków, w
hodowlach amatorskich spotykany najczęściej w dwóch
podstawowych odmianach: Chrysemys scripta elegans (żółw
czerwonouchy) ma na głowie szeroki, pomarańczowoczerwony pas ciągnący
się od oka do szyi, a Chrysemys scripta troosti (żółw
żółtouchy) taki sam pas, lecz koloru żółtego.
Długość karapaksu wynosi do 30 cm. Opływowy, spłaszczony
pancerz ma u młodych osobników barwę zieloną, a poszczególne
płytki podkreślone są jaśniejszą, żółtozieloną obwódką.
Z wiekiem koloryt karapaksu zmienia się przechodząc w bardziej
oliwkowy, a środkowe fragmenty tarczek ciemnieją. Nogi i szyja
żółwia pokryte są żółtobiałymi paskami, występującymi
na przemian z ciemnymi. Plastron ma na ogół kolor jasnożółty
lub niemal biały, z wyraźnym ciemniejszym wzorem. Rozróżnienie
poszczególnych, licznych odmian możliwe jest tylko u młodych
okazów, bowiem z czasem charakterystyczne, kontrastowe rysunki
ulegają zatarciu.
Żółw ozdobny żyje w wodach stojących, czasem wolno płynących
rzekach. Zasiedla nawet bardzo małe zbiorniki wodne. Znakomicie
pływa i nurkuje, lubi jednak wypoczywać na lądzie i wygrzewać
się na słońcu. Jest aktywny w ciągu dnia.
Samica składa od 4 do 20 jaj, a ich inkubacja trwa około 100
dni przy temp. 26°C-30C. W niewoli rozmnaża się bardzo rzadko.
Młode żółwie, dostępne na rynku zoologicznym, pochodzą
zazwyczaj z farm hodowlanych zakładanych w klimacie zbliżonym
do naturalnego. Są to strefy o gorącym lecie i łagodnej, krótkotrwałej
zimie.
W akwarium utrzymujemy temp. powietrza na poziomie 28°C (w
nocy nie poniżej 20°C), a wody około 26°C.
Jest to gatunek drapieżny, zwłaszcza w młodości. Małe
żółwiki karmimy planktonem, larwami owadów z domieszką
pokarmów zielonych. Żółwiom dorosłym podajemy karmę
pochodzenia zwierzęcego i roślinnego w równych proporcjach.
ŻÓŁW BŁOTNY (Emys orbicularis) |
Jest
przedstawicielem bardzo licznej rodziny Emydidae, obejmującej
około 80 gatunków (z podgatunkami prawie 140) i zasiedlającej
prawie wszystkie kontynenty, poza Australią i południem Afryki.
Są to z reguły zwierzęta dwóch środowisk, dobrze czujące się
zarówno na wodzie jak i na lądzie. Większość preferuje
pokarm zwierzęcy z niewielkim dodatkiem roślin, tylko niektóre
są całkowitymi jaroszami. Żółw błotny, jedyny żółw żyjący
w Polsce, występuje w środkowej i południowej Europie, pn-zach.
Afryce i zach. Azji.
Pancerz żółwia błotnego jest dobrze rozwinięty i całkowicie
skostniały. Płytki plastronu mają chrzęstne połączenia, co
daje pewien stopień elastyczności. Karapaks jest słabo
wygrzbiecony, o kształcie przystosowanym do ziemnowodnego trybu
życia. Kończyny przednie są wiosłowato spłaszczone, ogon
jest cienki i dość długi. Długość karapaksu osiąga 25 cm.
Osobniki żyjące w cieplejszych strefach klimatycznych
sporadycznie dorastają do 30 cm. Ubarwienie od jednolicie brązowego
przechodzi do czarnego, z żółtymi lub białymi cętkami. Także
głowę i odnóża pokrywają białe kropki. Plastron jest z reguły
jaśniejszy, u okazów z basenu Morza Śródziemnego może mieć
żółtawe zabarwienie, podobnie fragmenty skóry nie pokrytej łuskami.
Żyje w czystych wodach o gęsto zarośniętych brzegach, jak
stawy, mokradła, leśne jeziorka, spotykamy go niekiedy w
rzekach o leniwym nurcie. Znakomity pływak, zaniepokojony
natychmiast nurkuje, a jest w stanie wytrzymać pod wodą ponad pół
godziny. Na ląd wychodzi by wygrzewać się na słońcu i w
porze składania jaj. Dobrze się adaptuje także do chłodniejszego
klimatu, jest aktywny i w temperaturze 10°C. W klimacie
umiarkowanym zimuje zagrzebany w mulistym dnie jeziora od początku
listopada do marca. W cieplejszym odpowiednio krócej lub wcale.
Samica składa w końcu czerwca 6-20 jaj o długości około 3
cm. Czas inkubacji może przekroczyć trzy miesiące. Dojrzałość
płciową żółw błotny osiąga w wieku 8-10 lat (żółwie żyjące
w Polsce około 20). Długość życia prawdopodobnie przekracza
100 lat. W Polsce jest pod ścisłą ochroną, hodujemy tylko
okazy importowane.
Umieszczamy je w akwariach o temp. powietrza 22°C-28°C
wody zaś około 23°C-25°C. Żółw błotny jest znakomitym
obiektem do hodowli w terrariach ogrodowych w ciągu całego
pogodnego lata. Żywimy go podobnie jak inne żółwie mięsożerne,
chętnie zjada kijanki i żaby.
ŻÓŁW KASPIJSKI (Mauremys caspica) |
Podzielony na trzy
podgatunki zamieszkuje: Syrię, Azję Mniejszą, Cyklady, Wyspy
Jońskie, Cypr i Bałkany, Północno-Zachodnią Afrykę i Półwysep
Iberyjski oraz pn. wybrzeża Morza Kaspijskiego.
Pancerz żółwia kaspijskiego jest silnie spłaszczony, o wydłużonym
i smukłym kształcie.
Odmiana Mauremys caspica rivulata - charakteryzuje się
karapaksem o barwie oliwkowej lub ciemnozielonej, przechodzącej
niekiedy w ciemny brąz. Kształt płytek pancerza podkreśla
dodatkowo szary lub białawy rysunek. Na głowie i nogach występują
podłużne żółtawe lub białe pasy. Długość karapaksu
wynosi do 20 cm.
Młode żółwiki należące do podgatunku Mauremys caspica
leprosa posiadają żółtawoczerwone plamki pośrodku płytek
i jasny, żółtobrązowy plastron. U starszych osobników kolory
te zanikają, a pancerz jednolicie ciemnieje. Karapaks osiąga 25
cm długości.
Mauremys caspica caspica jest nieco jaśniejszy, z
czarnymi plamkami na płytkach brzeżnych. Większość czasu
żółw spędza pływając w wodzie. Wychodzi jednak czasem na ląd,
gdzie porusza się szybko i sprawnie, niekiedy znacznie oddalając
się od zamieszkiwanego akwenu. Potrafi dobrze się wspinać i
spotykany był nawet w terenie skalistym. Żyje w dużych
zbiornikach wodnych, stawach, jeziorach, rzekach o wolnym biegu.
Niezbyt wybredny w doborze środowiska, zasiedla nawet tereny
bagniste i wody słonawe.
W okresie suszy zapada w sen letni. Żółwie ze stref
klimatycznych, w których konieczny jest sen zimowy, odbywają go
zagrzebane w mule na dnie zbiornika wodnego.
Żółwie kaspijskie hodujemy w podobnych akwaterrariach jak
żółwiki malowane. W zależności od podgatunku temperaturę
powietrza utrzymujemy w granicach 26°C-28°C, wody około 25°C.
Dla M.C. leprosa temperatura powietrza sięga 30°C, a
wody 27°C. W nocy temperatura powietrza nie może spadać poniżej
22°C. W upalne dni lata można go wynosić na dwór, gdzie
skorzysta z kąpieli słonecznych. Okazyjnie może przebywać w
terrarium ogrodowym. Jest to gatunek drapieżny, a więc podajemy
mu karmę pochodzenia zwierzęcego z niewielkim dodatkiem pożywienia
roślinnego.
Uwaga: żółw kaspijski jest gatunkiem o silnie rozwiniętym
instynkcie terytorialnym. Broni zamieszkiwanego obszaru i może
być agresywny w stosunku do innych żółwi
ŻÓŁW MALOWANY (Chrysemys picta) |
Łatwy w hodowli.
Niezbyt duży, osiąga 18 cm długości karapaksu. Jedynie
podgatunek Chrysemys picta belli dorasta do 25 cm.
Ubarwienie pancerza przeważnie zielonkawe, może być
ciemnooliwkowe do prawie czarnego. W zależności od podgatunku (istnieją
4) zdobią go nieco inne żółtopomarańczowe paski i wzorki na
głowie i bokach plastronu.
Żółw malowany występuje w Am. Pn., od pd. Kanady do
Meksyku. Zamieszkuje gęsto zarośnięte, stojące lub wolno płynące
wody. Na ląd wychodzi by wygrzewać się na słońcu i w porze
składania jaj, co przypada na koniec czerwca. Jaja, w ilości 6-20,
zakopywane są na brzegu jeziora czy rzeki, a samica plastronem
starannie uklepuje ziemię. Czas inkubacji może wynosić do 90
dni. Żółwie pochodzące z północy, zapadają w sen zimowy w
okresie od października do kwietnia.
Ze względu na znaczną rozpiętość geograficzną występowania
tego gatunku warunki hodowli również będą zróżnicowane.
Optymalna temperatura powietrza wahać się będzie w granicach
22°C-30°C, a wody 20°C-28°C. Ponieważ na ogół nie wiemy
dokładnie z jakiego regionu pochodzi nasz żółw, musimy drogą
wnikliwej obserwacji ustalić właściwe dla niego warunki
klimatyczne w wiwarium. Gatunek ten wykazuje normalną aktywność
w wyjątkowo szerokim zakresie temperatur od 8°C do 27°C.
Do hodowli żółwia malowanego zalecane jest akwaterrarium z
częścią lądową obsadzoną roślinami błotnymi. Źródło
ciepła umieszczamy nad płaskim kamieniem na brzegu lub nad
wychodzącym z wody korzeniem.
Żywienie podobnie jak innych żółwi mięsożernych z
dodatkiem dużych ilości, nawet do 50%, pokarmu roślinnego.
ŻÓŁWIAK CHIŃSKI (Trionyx sinensis) |
Jeden z mniejszych
rozmiarami przedstawicieli rodziny Trionychidae, osiąga
25 cm długości. Zamieszkuje wschodnią część Azji od
Indochin po rzekę Amur. Żółw ten słynie z wytrzymałości i
sięga na północ dalej niż inne gatunki. Tak jak inne żółwiaki,
ma mocno zredukowany pancerz kostny i typowa miękką pokrywę skórną.
Ubarwienie przeważnie zielonkawe z niewielkimi ciemniejszymi cętkami.
Gatunek łatwy w hodowli. Aktywny w dzień, w efekcie dość
często spotykany w domowych akwariach
Żyje w wolno płynących wodach o mulistym dnie. Niemal całe
życie spędza w wodzie, na ląd wychodzi jedynie w celu złożenia
jaj. Przez większość czasu pozostaje na dnie zajmowanego
zbiornika, na powierzchnię wody wystawiając tylko ryjkowaty nos.
Akwarium urządzamy podobnie jak dla żółwiaka kolcowatego.
Gruba warstwa miękkiego piasku na dnie basenu pozwoli żółwiakowi
ukryć się w nim, jeśli zwierzę uzna daną sytuację za
niebezpieczną. Wymaga bardzo czystej wody i należy o tym pamiętać,
decydując się na hodowlę tego właśnie żółwia.
Drapieżny i agresywny, może być niebezpieczny dla innych
okazów. Nawet łączenie żółwiaków w pary w okresie godów
powinno się odbywać pod kontrolą. Zdarza się, że atakuje też
ludzi, kąsając dotkliwie. Przy przenoszeniu chwytamy go za tylną
część pancerza nad ogonem.
Ze względu na znaczną rozpiętość między strefami
klimatycznymi, w których żyje, warunki w akwarium też będą różne.
Temperaturę powietrza i wody utrzymujemy w granicach 25°C-30°C,
w zależności od obszaru, z którego żółw pochodzi. W nocy
nie mniej niż 24°C dla okazów ze stref cieplejszych i nie
mniej niż 20°C dla żółwi z północy. Przyzwyczajamy go
ostrożnie do nowego środowiska, obserwując uważnie przy
jakiej temperaturze otoczenia czuje się najlepiej.
Pokarm niemal w całości pochodzenia zwierzęcego jest
pobierany bezpośrednio z wody lub dna akwarium.
ŻÓŁWIAK KOLCOWATY (Trionyx spiniferus) |
Występuje w
Ameryce Północnej - od Południowej Kanady do Północnego
Meksyku. Dość duży karapaks dochodzący do 45 cm długości o
owalnym, silnie spłaszczonym kształcie, świetnie
przystosowanym do środowiska wodnego. Skorupa, pozbawiona całkowicie
tarczek rogowych, pokryta jest miękką, grubą skórą o
charakterystycznej, brodawkowatej fakturze i barwie brązowej lub
brązowozielonkawej, nakrapianej jasnymi i ciemnymi plamkami.
Typowe są jaśniejsze obrzeża karapaksu, oddzielone wąskimi,
ciemnymi liniami. Na przedniej części pancerza, tuż za głową,
występują małe, kolcowate wyrostki (stąd nazwa). Takie same
twory skórne występują na karapaksie żółwiaka T. ferox,
żyjącego tylko na Florydzie. Osiąga wielkość zbliżoną do T.
spiniferus, jest do niego bardzo podobny, jedynie
jednolicie ciemniej ubarwiony.
Głowa żółwiaka kolcowatego jest niewielka, o wysoko
umieszczonych oczach, zakończona spiczastym ryjkiem z mięsistymi
wargami okrywającymi rogowe listwy szczęk. Palce kończyn zrośnięte
są błoną pławną. Podobnie jak inne żółwiaki, T.
spiniferus posiada tylko 3 pazury na przednich nogach. Jest
to gatunek typowo wodny. Zamieszkuje rzeki, także ich ujścia,
dobrze się czuje zarówno w wodzie słodkiej jak i słonawej.
Dzięki częściowemu oddychaniu tlenem rozpuszczonym w wodzie
poprzez przystosowane błony śluzowe, żółwiaki mogą wytrzymać
bez powietrza nawet kilkanaście godzin leżąc nieruchomo na
dnie rzeki.
Aktywne o zmierzchu i w nocy są typowymi drapieżnikami,
polującymi na mniejsze od siebie zwierzęta, jedzą też
skorupiaki i owady. Rzadko wychodzą na ląd, głównie po to by
złożyć jaja. Jednak, podobnie jak inne żółwie, lubią
czasami wygrzewać się na słońcu na piaszczystych plażach.
Hodujemy je w akwaterrariach z niewielką piaszczystą częścią
lądową. Dno zbiornika wysypujemy dość grubo drobnym piaskiem.
Można też ułożyć płaski kamienie i korzenie. Stosujemy zwykłą
obsadę roślin wodnych. Temperaturę wody utrzymujemy na
poziomie 24°C - 30°C. Wodę w zbiorniku często wymieniamy lub
stosujemy intensywną filtrację. Żółwiaki karmimy niemal wyłącznie
pożywieniem pochodzenia zwierzęcego.
Uwaga: są to zwierzęta wyjątkowo agresywne. Nie zaleca się
hodowli dwóch dorosłych okazów w jednym akwarium.