PODATKI I WYDATKI PAŃSTWA JAKO NARZĘDZIE
INTERWENCIONIZMU PAŃSTWOWEGO
PODATEK - to uiszczenie zobowiązań poprzez regulowanie dochodów
społecznych i podział dochodu narodowego. POLI. PODATKOWA
natomiast jest narzędziem kształtowania rozmiarów i konsumpcji.
W zależności od ogólnej sytuacji społeczno - gospodarczej
podejmuje się różnego rodzaju działania np.: w przypadku
spadku tempa wzrostu gospodarczego w celu ożywienia koniunktury
obniża się lub zwalnia od płacenia podatków te podmioty, które
przeznaczają zwolnione kwoty z zysku na inwestycje W celu zwiększenia
popytu konsumpcyjnego obniża się podatki nakładane na pewne
towary. Ogólny cel INTERWENCJONIZMU PAŃSTWOWEGO polega na
zapewnieniu wzrostu gospodarczego, wykorzystaniu jego narzędzi
do walki z inflacją bezrobociem, wahaniami cyklicznymi, oraz dążeniu
do stabilnego rozwoju gospodarczego zapewniającego wzrost
poziomu życia ludności. W ramach interwencjonizmu państwowego
zastępuje się w poważnym zakresie narzędzia administracyjne
ekonomicznymi ( podatki, ceny, dotacje te elementy które wiążą
się z ekonomicznym funkcjonowaniem przedsiębiorstw ) polegają
one na obciążeniu podatkowych jednostek gospodarczych oraz
modyfikacji np. wzrost podatku od środków trwałych ma skłonić
do lepszego wykorzystania środków produkcji. Podniesienie
podatku czy stopy procentowej wpływa hamująco na inflację
przyczyniając się do zmniejszenia popytu. Natomiast działa na
nie pobudzająco przyczyniając się do wzrostu kosztów ( obciążeń)
podatkami i procentem). W celu ograniczenia inflacji zimniejsza
się obciążenia podatkowe, celne itd. tkwiące w cenach
poszczególnych towarów. Środki te bywają nieskuteczne jeśli
przedsiębiorcy korzystając z tych obniżek zwiększają swoje
zyski. Z punktu widzenia zadań interwencjonizmu państwowego,
podstawowe znaczenie ma stabilizacyjna funkcja budżetu, którego
zadaniem jest zapewnienie równowagi gospodarczej oraz wpływanie
na poziom i strukturę efektywnego popytu a także na wzrost
produkcji i inwestycji.
PODATEK I JEGO RODZAJE
PODATEK - jest to przymusowe nieodpłatne i bezzwrotne zobowiązanie
do uiszczenia na rzecz skarbu państwa lub na inny związek
publiczny jednostronnego świadczenia pieniężnego. Pobierany
jest nie tylko od osób prawnych i jednostek organizacyjnych lecz
przede wszystkim od osób fizycznych. Może być nakładany na: 1.
Dochód np. w formie podatku od płac, odsetek, rent, zysku itd.
2. Wydatki tj. podatki nakładane na dobra i usługi ( podatki
vat ) 3. Majątek tj. podatki z tytułu posiadanego przez ludzi
majątku np. kupienie samochodu, domu, gruntów.
PODATKI SPEŁNIAJĄ FUNKCJE EKONOMICZNE 1. Funkcja fiskalna, będąca
źródłem dochodów państwa, służących utrzymaniu jego
aparatu, finansowaniu zobowiązań socjalnych, ekonomicznych i
politycznych jakie państwo podejmuje. 2. Fun. redystrybucyjne wpływają
na podział dochodu narodowego.
DO PODSTAWOWYCH RODZAJÓW PODATKÓW ZALICZAMY: 1. Podatek od
towarów i usług (vat) który jest pobierany w każdej fazie
produkcji i wymiany tj. w fzie wydobywania surowców, ich
przetwarzania, wytwarzania materiału iu produkcji gotowej, oraz
w fazie obrotu hurtowego i detalicznego. Stawki podatku określane
są procentowo w relacji do ceny sprzedaży netto. Wyróżniamy
stawkę podstawową 22%, stawkę obniżoną 7% (ochrona zdrowia,
produkcja dla dzieci, rolnictwo itd.), stawka 0% (książki,
czasopisma itd.) 2. Podatek akcyzowy - akcyza jest podatkiem
konsumpcyjnym którym są obciążone paliwa i oleje silnikowe,
napoje alkoholowe, wyroby tytoniowe, samochody osobowe, sprzęt
elektroniczny wysokiej klasy, sól, zapałki itd. 3. Podatek
dochodowy to opodatkowanie dochodu tj. sumy przychodu nad
kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym, (40%
stopa podatku). 4. Podatek rolny - to podatek uiszczany z tytułu
posiadanych gruntów. Jego wysokość uzależniona jest od klasy
posiadanej ziemi, stanowi dochód własny budżetów terenowych.
5. Podatek od nieruchomości przy którym przedmiotem
opodatkowania są budynki i budowle oraz grunty związane z
prowadzeniem działalności gospodarczej. 6. Podatek dochodowy od
osób fizycznych to podatek płacony przez przedsiębiorcę,
odprowadzany przez pracodawcę (firmę) do urzędu skarbowego w
kwocie odpowiadającej wysokości osiągniętego dochodu rocznego
pomnożonego przez odpowiednią stawkę podatku dochodowego, których
wysokość na 1998 r. wynosi....................
POLITYKA FINANSOWA W POLSCE Poli. Finansowa - jest to zespół
przedsięwzięć zmierzających do gromadzenia i podziału zasobów
pieniężnych. PODMIOTEM polityki finansowej jest państwo
natomiast wielkie ugrupowanie gospodarcze nie posiadają atrybutu
suwerenności, nie są podmiotem polityki finansowej państwa.
Polityka finansowa państwa w gospodarce rynkowej zmierza do łagodzenia
wahań koniunktury i utrzymanie stanu pełnego zatrudnienia. W
tym celu państwa o gospodarce rynkowej starają się powiększyć
popyt poprzez zwiększenie wydatków publicznych, zmniejszenie
obciążeń podatkowych. W okresie nadmiernego ożywienia
gospodarczego wywołującego presję inflacyjną stosowana jest
polityka restrukyjna, polegająca na zwiększeniu podatków,
eliminacji deficytów budżetowych, ograniczeniach kredytowych.
Do głównych zagrożeń, które pojawiły się w związku ze
zmianami transformacji ustrojowej i realizacji polityki
finansowej można zaliczyć: 1. Występowanie groźby spadku wpływów
budżetowych z uwagi na kurczenie się wielkości produkcji i
sprzedaży, oraz spadku wpływów z podatku obrotowego (vat). 2.
Nadmierny fiskalizm dotyczący zwłaszcza wysokości dywidendy
powodujący występowanie braku środków na rozwój przedsiębiorstw.
3. Powstanie wielu grup nacisku niezadowolonych z polityki władz
dążących do przywrócenia utraconych przywilejów (górnictwo,
kolejarze, energetycy). 4. Wzrost bezrobocia, oraz brak polityki
przemysłowej rządu jak również brak widocznych przekształceń
strukturalnych oraz zbyt powolny rozwój sektora prywatnego i
przemian własnościowych. 5. Niska i obciążająca się skłonność
do oszczędzania w gospodarstwach domowych. 6. Upadek przedsiębiorstw
handlowych, brak możliwości finansowania zapasów oraz
rezygnowanie z zamówień 7. Zła sytuacja w budownictwie
mieszkaniowym oraz wzrost kosztów budowy mieszkań. 8. Groźba
destabilizacji politycznej na skutek zmian nastrojów społecznych.
KREDYT
Kredyt - to stosunek ekonomiczny polegający na odstąpieniu
przez jedną ze stron (wierzycielowi) drugie stronie (dłużnikowi)
określonej wartości w pieniądzu lub w towarach na warunkach
zwrotu równowartości wraz z odsetkami. Wzajemne stosunki między
wierzycielami a dłużnikami reguluje umowa kredytowa. Banki
udzielają kredytu tym osobom prawnym i fizycznym oraz podmiotom
gospodarczym, które posiadają zdolność kredytową. Rozróżnia
się dwa rodzaje kredytów tj. kredyt towarowy i pieniężny. KRE.
TOWAROWY ( handlowy ) występuje wówczas, gdy sprzedaż towarów
następuje po odroczeniu terminu zapłaty. Obecnie kredyt
towarowy występuje jako następstwo niedostatecznych środków płatniczych,
objawia się występowaniem tzw. zatorów płatniczych tj. występowaniem
wzajemnych zobowiązań i należności przeterminowanych. KRE.
PIENIĘŻNY - polega na odstąpieniu określonej kwoty pieniężnej.
Występuje w formie dyskonta weksli i kredytów bankowych.
DYSKONTO WEKSLI (tzw. kredyt dyskontowy) polega na udostępnieniu
podawcy weksli do których termin płatności jeszcze nie zapadł,
kwoty równej różnicy między sumą weksli a odsetkami od tej
kwoty rozliczonymi za okres do terminu płatności. KREDYTY
BANKOWE możemy podzielić na kredyty obrotowe (przeznaczone na
finansowanie potrzeb eksploatacyjnych, zapasów i należności )
i kredyty inwestycyjne ( niezbędne do budowy i rozbudowy zakładu
oraz zakupów maszyn i urządzeń) oraz zakup papierów wartościowych.
Ze względu na okres na który udziela się kredytów rozróżniamy:
- kre. krótkoterminowy (od 3 mieś. do 1 roku) - kre. średnioterminowy
(od 1 roku do 3 lat ) kre. długoterminowy (do lat 10 ) Kredyty
pełnią funkcję emisyjną, dochodową i kontrolną. FUNKCJA
EMISYJNA występuje wówczas, gdy wprowadzony zostaje do
cyrkulacji dodatkowy pieniądz. Udzielając kredytu zwiększa się
ilość pieniądza w obiegu, natomiast spłacając go ilość ta
ulega zmniejszeniu. FUNKCJA DOCHODOWA polega na tym, że
korzystając z niego, kredytobiorcy powiększają swoje dochody,
spłacając zaś pomniejszają je. FUNKCJA KONTROLNA występuje wówczas,
gdy bank udzielając kredytu sprawdza zdolność kredytową
jednostek gospodarczych.